Việt Nam luôn không ngừng tìm kiếm và học hỏi kinh nghiệm trong việc kiểm soát môi trường, đặc biệt là giảm sử dụng và tái chế rác thải nhựa. Những kinh nghiệm và bài học từ các nước trên thế giới sẽ giúp chúng ta tham gia vào việc hạn chế việc sử dụng rác thải nhựa dùng một lần hiệu quả bên cạnh các phương án xử lý môi trường khác.
Nội dung bài viết:
Cuộc thi Sáng kiến giảm rác thải nhựa tại Việt Nam
Trước vấn nạn rác thải nhựa tại Việt Nam, Tổ chức Quốc tế về Bảo tồn thiên nhiên (WWF) tổ chức cuộc thi “Sáng kiến giảm rác thải nhựa” nhằm tìm kiếm mô hình, ý tưởng khả thi hướng đến việc thay đổi hành vi sử dụng và phân loại rác nhựa.
Cuộc thi chủ yếu tập trung vào 3 mục tiêu trọng tâm gồm: giải pháp 3T (Tiết giảm, Tái sử dụng và Tái chế) tại 3 tỉnh/thành phố như Đà Nẵng, Rạch Giá và Phú Yên; Nâng cao và tối ưu hóa giá trị rác thải nhựa thành các sản phẩm thân thiện với môi trường tại Phú Quốc.

Cuộc thi gồm 2 vòng đánh giá những giải pháp tiềm năng và vòng Chung kết sẽ diễn ra vào tháng 8 năm 2020. Đối tượng tham gia cuộc thi gồm các cá nhân, tổ chức, nhóm hoặc doanh nghiệp khởi nghiệp nhằm thể hiện trí tuệ, tài năng và sáng tạo. Những mô hình, sản phẩm được lựa chọn sẽ đáp ứng nhu cầu của cộng đồng mang tính thực tiễn cao và tạo ra sân chơi với cơ hội phát triển.
Được biết tổng giải thưởng cuộc thi gồm 400 triệu đồng, được chia cho 4 đội thắng với 100 triệu đồng mỗi đội để triển khai và tập trung thể hiện ý tưởng độc đáo. Mỗi đội thắng cuộc sẽ nhận được sự hỗ trợ tận tình từ các cố vấn kỹ thuật, các chuyên gia nhiều kinh nghiệm trong vòng 1 năm.
Dự kiến 70% rác thải nhựa bị xóa sổ tại Indonesia vào năm 2025
Là quốc gia có nhiều nhà máy sản xuất và chế biến rác thải nhựa lớn thứ 2 sau Trung Quốc, Indonesia không những xử lý nước thải, rác thải trong nước mà còn nhập khẩu trực tiếp rác thải từ các nước khác, nhất là Mỹ về tái chế - tái sử dụng. Với những hậu quả khôn lường từ rác, chính phủ Indonesia xây dựng kế hoạch chống rác thải nhựa trong giai đoạn 2018 – 2025 bằng việc cấm người dân sử dụng các loại nhựa dùng một lần.
Tăng cường khuyến khích người dân sử dụng các sản phẩm truyền thống thân thiện với môi trường. Hoặc người dân phải trả phí nếu muốn sử dụng túi nilon tại các chuỗi siêu thị, cửa hàng tiện lợi, quán ăn,…
Theo đó, mô hình Làng thân thiện môi trường và Ngân hàng rác trở thành chương trình quốc gia quan trọng giúp nâng cao nhận thức về tác hại cũng như mô phỏng những lợi ích to lớn khi giảm rác thải nhựa. Nhờ các mô hình này mà người dân còn đổi rác thải nhựa lấy tiền mặt hoặc sử dụng giấy gói và chai nhựa làm gạch sinh thái.

Nổi bật nhất là chương trình đổi chai nhựa lấy vé xe buýt tại Surabaya (thành phố nằm phía bắc Indonesia với 2,9 triệu dân) tạo ra sự kiện lớn thu hút sự quan tâm từ các quốc gia trên thế giới. Mỗi tuần có đến 16.000 người dân đổi rác nhựa lấy vé xe buýt trở thành thói quen không chỉ giảm rác thải nhựa mà còn nâng cao ý thức BVMT.
Ngoài ra sự tham gia của các công ty, doanh nghiệp lớn ở Indonesia vào cuộc chiến chống rác thải nhựa khi thành lập Liên minh bao bì tái chế. Tham gia mục tiêu chống rác thải nhựa và phát triển đất nước bền vững, có hơn 12 thành phố xây dựng thành công nhà máy điện năng lượng rác thải.
Dự kiến các nhà máy điện tiêu thụ hết 16.000 tấn rác để sản xuất ra 234 MW giai đoạn 2019 – 2022. Bên cạnh đó, Chính phủ còn áp thuế 300 rupiah với mỗi tiếc túi nhựa để giảm bớt lượng tiêu thụ sản phẩm nhựa.
Na Uy đi trước 10 năm trong chống rác thải nhựa
Vượt lên trên cả Pháp và Anh, khả năng tái chế rác ở Na Uy lên đến 97%. Do đó, Na Uy đi trước 10 năm so với các nước EU trong việc hoàn thành mục tiêu tăng tỷ lệ tái chế rác thải nhựa vào năm 2029.
Nhờ hệ thống “đặt cọc” , Na Uy có bước tiến vượt bậc trong việc BVMT, có nghĩa là khách hàng phải trả thêm phí khi muốn đặt cọc đồ uống đóng chai nhựa và chỉ được hoàn trả lại khoản tiền khi trả vỏ chai. Tại các siêu thị, trạm xăng hay cửa hàng nhỏ trở thành các điểm tập kết vỏ chai nhựa. Chỉ riêng năm 2019, Na Uy tiếp nhận hơn 1,2 triệu vỏ chai nhựa và vỏ lon.
Sau khi tiếp nhận, chúng được vận chuyển đến trung tâm xử lý rác thải Infitium ở Fetsund để phân loại, nén và ép lại thành từng khối vuông Rubik nhiều màu sắc và chờ thời gian xử lý tái chế rác thải nhựa.
Litva cũng tham gia triển khai hệ thống này khi tỷ lệ hoàn trả rác thải nhựa tăng lên từ 34% đến 90%. Theo đó, Tổ chức môi trường Zero Waste Europe xem đây là giải pháp duy nhất để EU hoàn thành mục tiêu giảm rác thải nhựa trong tương lai.
Xem thêm bài viết về hồ sơ môi trường doanh nghiệp!