Thiết kế trạm quan trắc tự động theo quy định nào?

Hệ thống quan trắc tự động được lắp đặt tại những nơi có phát sinh nguồn thải lớn (nước thải, khí thải) nhằm theo dõi lưu lượng, chất lượng nước, đo đạc phân các chỉ tiêu, thông số môi trường đặc trưng. Đặc biệt tại nhiều khu công nghiệp, cụm công nghiệp hoặc những cơ sở sản xuất có quy mô lớn thì các hệ thống quan trắc nước thải tự động đóng vai trò quan trọng trong việc xác định chính xác chất lượng môi trường để đưa ra các giải pháp xử lý tốt nhất.

>> Hiện tại chúng tôi không cung cấp các dịch vụ về quan trắc, Quý Khách có nhu cầu xử lý nước thải, xử lý khí thải, xử lý nước cấp vui lòng liên hệ Hotline: 0938.857.768 để được tư vấn thông tin chi tiết.

1. Thiết kế trạm quan trắc tự động theo quy định nào?

Thiết kế trạm quan trắc nước thải tự động, liên tục hiện nay được thực hiện theo các yêu cầu kỹ thuật tại Thông tư 10/2021/TT-BTNMT, đồng thời phải đối chiếu với quy chuẩn nước thải áp dụng và nội dung trong hồ sơ môi trường của từng cơ sở. Trong đó, hệ thống cần đáp ứng yêu cầu về vị trí lắp đặt, thiết bị quan trắc, lấy mẫu tự động, camera, lưu trữ và truyền dữ liệu theo quy định.

Cụ thể, khi thiết kế cần lưu ý các nhóm quy định sau:

Thông tư 10/2021/TT-BTNMT

• Quy định yêu cầu đối với hệ thống quan trắc nước thải tự động, liên tục.
• Quy định về vị trí lắp đặt, phương pháp đo trực tiếp/gián tiếp.
• Thành phần hệ thống như: thiết bị đo, hệ thống lấy mẫu tự động, camera, thiết bị lưu trữ – truyền dữ liệu, chất chuẩn...
• Yêu cầu về thu nhận, lưu giữ và truyền dữ liệu về cơ quan quản lý môi trường.

QCVN 40:2025/BTNMT (nếu là nước thải công nghiệp)

QCVN 40:2025/BTNMT được ban hành kèm Thông tư 06/2025/TT-BTNMT, có hiệu lực từ 01/09/2025 và là quy chuẩn nước thải công nghiệp hiện hành theo lộ trình áp dụng. Khi thiết kế cần đối chiếu quy chuẩn và hồ sơ môi trường của cơ sở để xác định yêu cầu kiểm soát phù hợp.

Hồ sơ môi trường/Giấy phép môi trường của cơ sở

Không nên chỉ dựa vào quy chuẩn để thiết kế. Cần kiểm tra Giấy phép môi trường, hồ sơ môi trường và yêu cầu của cơ quan quản lý để xác định cơ sở có thuộc đối tượng phải quan trắc tự động, các thông số cần quan trắc, vị trí và yêu cầu truyền dữ liệu.

2. Đối tượng lắp đặt trạm quan trắc môi trường tự động

Đối tượng

• Áp dụng với cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ có nguyên cơ gây ô nhiễm môi trường và quy mô xả thải lớn tính theo công suất thiết kế hệ thống xử lý chất thải (Nghị định 40/2019/NĐ-CP).
• Thành phần của hệ thống chủ yếu gồm thiết bị cảm biến, thiết bị đo lưu lượng đầu vào, thiết bị thu nhận hiển thị dữ liệu, máy lấy mẫu tự động, bộ xử lý truyền tín hiệu về trạm trung tâm và Sở TNMT, camera giám sát, nhà trạm, tủ điện,…

Lợi ích thiết kế trạm quan trắc

• Là hệ thống giúp cơ sở theo dõi, giám sát trực tiếp các thông số về chất lượng môi trường thông qua quá trình thu thập, phân tích dữ liệu quan trắc một cách chính xác và nhanh chóng.
• Là hệ thống giúp doanh nghiệp thực hiện tốt quy định của pháp luật cũng như hoàn thành trách nhiệm của mình đối với môi trường.
• Là hệ thống để cơ quan Nhà nước thuận tiện hơn trong việc quản lý việc phát thải từ xa của các cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ.
• Là hệ thống phát hiện kịp thời những biến động của nguồn thải và đưa ra những biện pháp xử lý, khắc phục kịp thời.

Những yêu cầu đối với trạm quan trắc môi trường tự động

• Cần tuân thủ yêu cầu cơ bản về kỹ thuật và quy trình vận hành phải phù hợp với chiến lược BVMT.
• Đáp ứng mục tiêu, tuân thủ quy định và hệ thống mang tính khả thi cao.
• Sau khi lắp đặt trạm quan trắc tự động phải thường xuyên rà soát, điều chỉnh, sửa chữa hệ thống quan trắc được hoạt động hiệu quả hơn.

Những tính năng của trạm quan trắc

• Giúp đo đạc liên tục cùng lúc nhiều thông số khác nhau.
• Giúp doanh nghiệp lưu trữ các dữ liệu, thông tin, dễ dàng điều khiển.
• Giúp cảnh báo kịp thời những thông số vượt ngưỡng cho phép và lấy mẫu tự động khi phát hiện bất kỳ thông số nào bị vượt.
• Giúp kết nối dễ dàng với máy chủ điều khiển và truyền liên tục dữ liệu về trung tâm thông qua internet, chia sẻ dữ liệu nhanh chóng.