Trong quá trình gia công kim loại, khí thải phát sinh chứa nhiều chất độc hại gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe con người và môi trường xung quanh. Việc xử lý khí thải tại các xưởng gia công loại vì thế trở thành yêu cầu cấp thiết trong các nhà xưởng và cơ sở sản xuất hiện nay.

Nội dung bài viết:
1. Nguồn phát sinh và đặc điểm, tính chất của khí thải
Khí thải trong xưởng gia công cơ khí chủ yếu phát sinh từ các công đoạn sau:
- Quá trình hàn kim loại tạo ra khói hàn, khí CO, NOx và hơi kim loại.
- Công đoạn mài, cắt, đánh bóng phát sinh bụi kim loại mịn.
- Hoạt động sơn phủ bề mặt sinh ra hơi dung môi hữu cơ, VOCs.
- Sử dụng dầu bôi trơn, dầu cắt gọt tạo mùi và hơi dầu trong không khí.
Thành phần và đặc điểm, tính chất khí thải: hơi hàn, khói kim loại nóng chảy, CO, CO2, VOCs,…các khí này có ảnh hưởng lớn đến sức khoẻ con người và môi trường nên cần có hệ thống xử lý hiệu quả trước khi phát thải ra môi trường.
Khí thải xưởng gia công cơ khí có một số đặc điểm nổi bật:
- Nồng độ bụi kim loại cao, kích thước hạt nhỏ, dễ phát tán.
- Chứa khí độc và hơi hóa chất ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe người lao động.
- Lưu lượng khí thải thay đổi theo quy mô và cường độ sản xuất.
- Có thể mang theo mùi khó chịu, gây ảnh hưởng đến khu vực xung quanh.

2. Phương pháp xử lý khí thải gia công kim loại
Quy trình hệ thống xử lý khí thải tại xưởng gia công cơ khí: Khí thải > Hệ thống thu gom > Thiết bị xử lý bụi thô > Thiết bị xử lý khí độc và mùi hôi
Thuyết minh quy trình xử lý
Hệ thống thu gom khí thải tại nguồn
Khí thải được thu gom trực tiếp tại các vị trí phát sinh như máy hàn, máy mài, buồng sơn thông qua chụp hút hoặc đường ống dẫn khí.
Việc thu gom hiệu quả tại nguồn giúp giảm đáng kể lượng khí ô nhiễm phát tán trong nhà xưởng, tương tự như việc tách dầu mỡ ngay từ đầu trong xử lý nước thải gia công cơ khí.
Thiết bị xử lý bụi và tạp chất
Tùy theo loại khí thải, hệ thống có thể sử dụng:
- Cyclone để tách bụi thô.
- Buồng lắng hoặc thiết bị lọc túi vải để xử lý bụi mịn.
- Tháp rửa khí để loại bỏ hơi dầu và một phần khí độc.
Các thiết bị này đóng vai trò quan trọng trong việc giảm tải ô nhiễm trước khi khí được xử lý sâu hơn.
>> Xem video giới thiệu về cách hoạt động của hệ thống lọc bui Cyclone
Thiết bị xử lý khí độc và mùi
Đối với khí thải chứa hơi dung môi hoặc mùi, hệ thống thường sử dụng:
- Tháp hấp thụ than hoạt tính.
- Tháp hấp thụ ướt với dung dịch xử lý phù hợp.
Nguyên lý hoạt động tương tự như quá trình xử lý hóa chất trong nước thải gia công cơ khí, nhưng được thiết kế riêng cho pha khí.
Quạt hút và ống xả khí sau xử lý
Sau khi được xử lý đạt yêu cầu, khí sạch sẽ được quạt hút đẩy ra môi trường thông qua ống xả đạt chiều cao và tiêu chuẩn kỹ thuật.
Đây là công đoạn cuối cùng nhằm đảm bảo khí thải không gây ảnh hưởng đến môi trường xung quanh.
3. Tham khảo hệ thống xử lý khí thải tại một nhà máy gia công cơ khí
Hệ thống xử lý hơi axit công đoạn làm sạch bề mặt kim loại tại một xưởng gia công cơ khí.
Sơ đồ công nghệ
Hơi hóa chất (HCl) > Tháp hấp thụ > Quạt hút > Ống thoát khí sau xử lý
.jpg)
Thuyết minh quy trình xử lý
Hơi hóa chất HCl được hút vào tháp hấp thụ thông qua hệ thống đường ống và chụp hút. Tại tháp xử lý, khí thải đi theo chiều từ dưới lên, đồng thời dung dịch hấp thụ (sử dụng dd NaOH 10%) từ thùng chứa dung dịch hóa chất cũng được bơm vào tháp theo chiều từ trên xuống thông qua bơm hóa chất. Tại đây, hơi axit HCl tác dụng với dung dịch NaOH tạo thành các muối trung tính.
HCl + NaOH → NaCl + H2O
Khí sạch sẽ thoát ra ngoài qua quạt hút, còn hỗn hợp nước và cặn bùn sẽ thoát ra ở dưới đáy thiết bị vào bể chứa. Nước thải trong bể chứa khi lắng cặn, một phần sẽ được đưa sang bể chứa nước và được bơm đưa trở lại hệ thống dàn phun bên trên để tiếp tục quá trình xử lý, một phần theo hệ thống thoát nước thải về trạm XLNT của nhà máy, còn bùn cặn được định kỳ thu gom.
Nhằm tăng hiệu quả xử lý khí thải của tháp hấp thụ, tháp hấp thụ được bổ sung vật liệu đệm nhằm tăng cường khả năng tiếp xúc giữa khí thải và chất hấp thụ. Lớp vật liệu đệm rỗng, xốp, được làm bằng vật liệu nhựa PVC hoặc PP.
Khí thải trước khi xả thải ra môi trường đảm bảo đạt QCVN 19:2009/BTNMT - Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về khí thải công nghiệp đối với bụi và các chất vô cơ (Kp = 0,9; Kv = 1).
.jpg)
4. Lưu ý khi thiết kế và vận hành hệ thống xử lý khí thải cơ khí
Để hệ thống hoạt động hiệu quả, doanh nghiệp cần lưu ý một số điểm quan trọng trong quá trình thiết kế và vận hành.
- Lựa chọn công nghệ phù hợp với từng nguồn thải
- Không phải mọi xưởng gia công cơ khí đều áp dụng chung một mô hình xử lý. Việc lựa chọn công nghệ phải dựa trên loại khí thải, lưu lượng và nồng độ ô nhiễm thực tế.
- Điều này tương tự như việc thiết kế hệ thống xử lý nước thải gia công cơ khí cần căn cứ vào tải lượng ô nhiễm đầu vào.
- Bảo trì và vận hành định kỳ
- Hệ thống xử lý khí thải cần được kiểm tra, bảo trì định kỳ để đảm bảo hiệu suất. Túi lọc, than hoạt tính hoặc dung dịch hấp thụ cần được thay thế đúng thời điểm để tránh giảm hiệu quả xử lý.
- Việc vận hành đúng quy trình giúp kéo dài tuổi thọ hệ thống và tối ưu chi phí đầu tư.
Có thể thấy, xử lý khí thải xưởng gia công cơ khí là một phần không thể tách rời trong chiến lược bảo vệ môi trường của doanh nghiệp cơ khí hiện nay. Bên cạnh xử lý nước thải gia công cơ khí, việc đầu tư hệ thống xử lý khí thải bài bản giúp cải thiện môi trường làm việc, đáp ứng yêu cầu pháp lý và nâng cao hình ảnh doanh nghiệp trong dài hạn.
Một hệ thống xử lý được thiết kế đúng ngay từ đầu sẽ mang lại hiệu quả bền vững, giảm rủi ro và góp phần phát triển sản xuất theo hướng thân thiện với môi trường.
Quý Doanh nghiệp có nhu cầu thiết kế, thi công và lắp đặt hệ thống xử lý khí thải công nghiệp xin vui lòng liên hệ Hotline: 0938.857.768 hoặc gửi thư mời chào giá về email: congthongtin@moitruonghopnhat.com, xin cảm ơn.