Với bờ biển dài 3.260km, ngành chế biến thủy hải sản đông lạnh được xem là thế mạnh của nước ta. Tuy nhiên mặt trái của ngành này tốc độ gia tăng nhanh chóng đã làm ảnh hưởng không nhỏ đến môi trường bởi trong quá trình chế biến hầu hết đều trải qua công đoạn rửa, sơ chế nguyên liệu. Trong nội dung dưới đây, hãy cùng Môi trường Hợp Nhất tìm hiểu hệ thống xử lý nước thải chế biến mực đông lạnh.
Nội dung bài viết:
1. Quy trình và nguồn phát sinh nước thải chế biến mực đông lạnh
Mực biển có nhiều loại như mực ống, mực nang, mực lá, mực trứng, mực sim, mực mai,…mỗi loại có hương vị và độ ngon khác nhau. Vì vậy, cơ sở chế biến mực cũng sẽ có quy trình chế biến khác nhau tùy thuộc vào yêu cầu của thị trường tiêu thụ.
Dưới đây là quy trình chế biến mực ống fillet đông lạnh
Nguyên liệu > Rửa 1 > Bổ mai > Bỏ da > Rửa sạch > Bỏ ruột > Phân cỡ, loại > Rửa lần 2 > Xếp khuôn > Đông lạnh > Tách khuôn > Đóng gói > Bảo quản
Từ quy trình chế biến trên có thể thấy, nước thải phát sinh từ công đoạn rửa nguyên liệu là nhiều nhất.
Ngoài nước thải sản xuất, nước thải còn đến từ các hoạt động khác như:
- Nước thải từ hoạt động sinh hoạt của cán bộ nhân viên tại nhà máy;
- Nước thải từ khu vực nhà ăn;
- Nước thải từ khu vực giặt là
- Nước mưa chảy tràn.
2. Đặc điểm, tính chất nước thải
- Đối với nước thải sản xuất, chế biến mực: Độ màu, độ mùi cao, chất phụ gia, chất rắn hòa tan, chất hữu cơ hòa tan, chất rắn lơ lửng, vi trùng gây bệnh, chất dinh dưỡng…
- Đối với nước thải sinh hoạt: Chứa các chất hữu cơ, cặn bã, cặn lơ lửng, chất dinh dưỡng dễ thối rữa, vi sinh vật, vi khuẩn gây bệnh, chất béo, dầu mỡ, chất tẩy rửa, chất hoạt động bề mặt.
Tác động của nước thải đến môi trường: Nước thải chứa các thành phần ô nhiễm khi xả trực tiếp ra môi trường sẽ gây ô nhiễm nguồn nước, ảnh hưởng đến sinh vật thủy sinh và sức khỏe của con người nếu sử dụng nguồn nước. Bên cạnh đó lượng mưa chảy trà cũng sẽ cuốn theo đất, cát, chất rắn xuống nguồn tiếp nhận làm tăng lượng chất rắn lơ lửng trong nước, gây vẩn đục, ngăn cản ánh nắng mặt trời chiếu xuống nước và gây ảnh hưởng đến đời sống của sinh vật trong môi trường nước.
Chính vì những tác động đó mà các cơ sở chế biến cần xây dựng hệ thống xử lý nước thải trước khi xả nước trực tiếp ra môi trường.
3. Hệ thống xử lý nước thải chế biến mực đông lạnh
Sơ đồ thu gom nước thải
Nước thải từ nhà vệ sinh -- > Bể tự hoại + Nước thải từ nhà ăn, giặt là, rửa + Nước thải từ quá trình sản xuất > Hệ thống xử lý nước thải tập trung của nhà máy.
Sơ đồ công nghệ hệ thống xử lý nước thải
Nước thải > Bể thu gom > Bể điều hòa > Ống trộn > Bể tuyển nổi > Bể thiếu khí > Bể hiếu khí aerotank 1 > Bể hiếu khí aerotank 2 > Bể lắng 1 > Bể keo tụ > Bể tạo bông > Bể lắng 2 > Bể trung gian > Cột lọc áp lực > Bể khử trùng > Nước thải sau xử lý (đạt QCVN 11-MT:2015/BTNMT cột A).
Thuyết minh công nghệ
- Bể thu gom + song chắn rác: Có nhiệm vụ chứa nước đầu vào hệ thống, điều tiết lượng nước bơm lên bể điều hòa. Trước bể thu gom có hệ thống song chắn rác để tách các cặn và chất rắn thô tránh làm hư bơm và các thiết bị phía sau.
- Bể điều hòa: Ổn định lưu lượng cũng như nồng độ chất ô nhiễm. Ở bể điều hòa có lắp đặt hệ thống đĩa thổi khí và được máy thổi khí đặt trong nhà điều hành cấp khí liên tục để ổn định nước thải.
- Ống trộn: Trộn nước thải với các hóa chất như PAC, polymer và NaOH để phản ứng với nước thải để keo tụ.
- Bể tuyển nổi: Sau quá trình phản ứng và keo tụ, nước thải chảy vào bể tuyển nổi. Tại đây, các bông bùn sẽ được tách ra khỏi nước thải, nhờ vậy một phần chất bẩn được loại bỏ và nước thải tiếp tục đi vào cụm bể thiếu khí.
- Bể thiếu khí: Bể có tác dụng chính là xử lý nitơ và photpho. Trong bể thiếu khí có lắp đặt máy khuấy chìm để khuấy đảo nước cung cấp oxy cho quá trình xử lý thiếu khí xảy ra hiệu quả. Nước thải sau bể thiếu khí (Anoxic) thì hàm lượng nitơ và photpho gần như đạt yêu cầu đầu ra hệ thống. Phần nhỏ còn lại sẽ được xử lý ở bể Aerotank (hiếu khí).
- Cụm bể hiếu khí aerotank: Tiếp tục quá trình xử lý sinh học thông qua các vi sinh vật hiếu khí. Nhờ vậy các chất bẩn còn lại sẽ được xử lý nhằm đảo bảo yêu cầu chất lượng nước đầu ra. Đồng thời trong bể cũng được lắp đặt bơm tuần hoàn để bơm nước và bơm bùn hoạt tính tuần hoàn trở về bể thiếu khí nhằm tăng hiệu quả xử lý nitơ và photpho.
- Bể lắng 1: Sau khi được xử lý sinh học thì một lượng bùn hoạt tính được tạo ra, hỗn hợp bùn nước này sẽ được tách ra ở bể lắng I. Ở đây, bùn hoạt tính sẽ được lắng dưới và được máy cào bùn đưa về rốn đáy bể. Tại đây bùn sẽ được 2 bơm bùn hoạt động luân phiên bơm tuần hoàn về bể thiếu khí và bể Aerotank, phần nước trong sẽ được thu trên bề mặt qua hệ thống máng thu nước và dẫn về bể keo tụ tạo
- Bể keo tụ, tạo bông: Ở bể keo tụ tạo bông các hóa chất NaOH, Al2(SO4)3 và polime sẽ được cho vào để phản ứng với các hợp chất chứa photpho có trong nước thải bằng bơm định lượng
- Bể lắng 2: Sau quá trình phản ứng thì một lượng bùn sẽ sinh ra và lượng bùn này sẽ được tách ra ở bể lắng II. Cũng giống như bể lắng I. Bùn ở đây cũng được lắng ở dưới và được máy cào bùn thu gom lại ở rốn bể và được 2 máy bơm bùn ở bể lắng II hoạt động theo giờ bơm về bể chứa bùn. Lượng nước trong thu trên bề mặt sẽ chảy qua bể trung gian.
- Bể trung gian: Khi nước trong bể trung gian đầy thì bơm lọc sẽ hoạt động và bơm nước thải cho qua cột lọc áp lực và dẫn qua bể khử trùng. Cột lọc có tác dụng lọc cặn lơ lửng có trong nước thải không lắng được ở bể lắng II.
- Cột lọc: Bể lọc nhanh kín, có hình trụ đứng, bên trong là các lớp vật liệu lọc (cát, đá vôi, than hoạt tính, v.v….) có vai trò loại bỏ các chất ô nhiễm ra khỏi nước thải sau quá trình xử lý.
- Bể khử trùng: Nước sau khi qua cột lọc đã là nước sạch, tuy nhiên trong nước vẫn còn các vi sinh vật gây hại như coliform, e coli... Vì vậy nên nước sau lọc được cho qua bể khử trùng bằng dung dịch Clo trước khi thải ra môi trường. Dung dịch Clo dùng cho quá trình khử trùng được bơm định lượng bơm từ bồn chứa hoá chất đặt trong nhà điều hành lên hoạt động theo bơm lọc.
- Nước thải sau xử lý: Đạt tiêu chuẩn quy định và có thể xả ra nguồn tiếp nhận.
Trên đây là một ví dụ minh họa về hệ thống xử lý nước thải chế biến mực đông lạnh. Việc thiết kế sơ đồ công nghệ xử lý nước thải chế biến mực tại mỗi cơ sở sẽ tùy thuộc vào nhiều yếu tố như sau: Quy mô của cơ sở, nguyên liệu đầu vào, quy trình chế biến, lưu lượng nước thải, mục đích sau xử lý, chi phí đầu tư hệ thống, v.v… Vì vậy, để lên được sơ đồ công nghệ chính xác, hiệu quả, các đơn vị xử lý thường sẽ bố trí kỹ sư đến dự án để khảo sát và lấy thông tin, số liệu cần thiết.
Với hơn 10 năm kinh nghiệm trong tư vấn, thiết kế, thi công và lắp đặt hệ thống xử lý nước thải, Công ty Môi trường Hợp Nhất sẽ mang đến cho Quý Doanh nghiệp các giải pháp xử lý nước thải hiệu quả, chi phí hợp lý, mọi chi tiết, xin vui lòng liên hệ Hotline: 0938.857.768 để được tư vấn thông tin cụ thể hơn.
